Darende’nin Hafızası Tehlikede: Tarihi Mezar Taşları İmdat Veriyor

Darende ilçesindeki Heyiketeği Mezarlığı’nda yer alan tarihi mezar taşlarının doğal etkenler ve insan müdahaleleri nedeniyle zarar gördüğü belirtilirken, uzmanlar alanın korunması için önlem alınması gerektiğini vurguladı.

Malatya’nın Darende ilçesinde bulunan Heyiketeği Mezarlığı’ndaki tarihi mezar taşları, doğal koşulların yanı sıra insan kaynaklı müdahaleler nedeniyle yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kaldı. Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Türk İslam Sanatları Tarihi Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Ayşe Yolcu, mezarlığın acilen koruma altına alınması gerektiğini belirtti.

Fotogrametri ve Drone Destekli İnceleme

Dr. Ayşe Yolcu, doktora çalışması kapsamında Darende’deki mezar taşlarını fotogrametri yöntemiyle drone destekli olarak görüntülediklerini ifade etti. Yaklaşık 47 hektarlık alanda yapılan incelemelerde toplam 724 mezar taşının tespit edildiğini belirten Yolcu, yöreye özgü saç örgülü ve farklı başlık tiplerinin mezar taşlarında yoğun şekilde yer aldığını, bu durumun bölgeye özgü büyük bir kültürel zenginlik sunduğunu kaydetti.

İnsan Kaynaklı Tahribat Süreci Hızlandırıyor

Mezar taşlarının büyük bölümünün kolay aşınan taşlardan yapılmış olmasının yanı sıra, insan müdahalesinin süreci hızlandırdığını vurgulayan Yolcu, özellikle yeni definler sırasında tarihi mezar taşlarının yerinden söküldüğünü dile getirdi. Yolcu, mezarlık içerisinde yapılan çeşme, yol ve ağaçlandırma çalışmalarının da mevcut yapıya zarar verdiğini ve bazı mezar taşlarının kısa sürede kaybolduğunu aktardı.

Defin Yasağı ve Dijital Kayıt Talebi

Mezarlığın sit alanı olmasına rağmen defin yasağının bulunmadığına dikkat çeken Yolcu, yetkililere şu çağrıda bulundu: “Bu alanın koruma altına alınması, yeni definlerin durdurulması ve mezar taşlarının dijital ortamda kayıt altına alınması gerekiyor. Gerekli önlemler alınmazsa bu değerler kısa sürede tamamen yok olabilir.”