Türkiye'nin 19 serbest bölgesinde 2026 yılının ocak-eylül döneminde gerçekleştirilen ihracat, özellikle teknolojik ürünlerde gösterdiği artış ile dikkat çekiyor. Bu dokuz aylık süreç içerisinde serbest bölgelerden elde edilen toplam ihracat miktarı, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 6,3 artarak 9,8 milyar dolara ulaştı. İhracatın büyük bir kısmını, orta-ileri ve yüksek teknoloji ürünleri oluşturmakta. Ayrıca, bu bölgelerde 88 bin 7 kişinin istihdam edildiği kaydediliyor.
Ticaret Bakanlığı'nın Verileri
Ticaret Bakanlığı, Türkiye'deki serbest bölgelerin 2026 yılına ait dış ticaret verilerini açıkladı. Bu verilere göre, serbest bölgelerin ihracatındaki artış, Eylül ayında yüzde 14,8 oranında bir yükseliş göstererek 1,15 milyar dolara ulaşmış durumda. Geçen yılın aynı dönemine göre kaydedilen bu artış, Türkiye'nin uluslararası ticaretteki performansını olumlu yönde etkiliyor. İlk dokuz ayda, yapılan ihracatın ithalatı karşılama oranı ise eylül ayında yüzde 165,5, yıllık bazda ise yüzde 159,7 olarak belirlendi. Bu durum, söz konusu serbest bölgelerin dış ticareti net ihracatçı olarak sürdürdüğünü gösteriyor.
Teknoloji Odaklı İhracat
Serbest bölgelerde gerçekleştirilen ihracatın büyük bir kısmının teknoloji odaklı ürünlerden oluştuğu gözlemleniyor. 2026 yılına ait veriler, toplam ihracatın yüzde 58,4'ünün orta-ileri ve yüksek teknolojili ürünlerden kaynaklandığını ortaya koydu. Bu çerçevede, orta-ileri teknolojili ürünlerin payı yüzde 51,3, yüksek teknolojili ürünlerin payı ise yüzde 7,2 olarak hesaplandı. Bu gelişmeler, Türkiye'nin katma değerli ürün ihracat hedeflerine ulaşma yönünde önemli bir katkı sağlıyor.
İstihdam Haritası
Serbest bölgelerdeki firmaların sayısı da dikkat çekiyor. Türkiye genelinde faaliyet gösteren 19 serbest bölgede, yabancı sermayeli 466 firma dahil olmak üzere toplam 1,930 firma bulunmaktadır. Bu firmalar aracılığıyla, toplamda 88 bin 7 kişiye doğrudan istihdam sağlandı. Kayıtlara geçen toplam 2,788 faaliyet ruhsatının 2,102'si yerli, 686'sı ise yabancı kullanıcılar tarafından alındı. Üretim amaçlı ruhsatlar, toplam izinlerin yüzde 44,6’sını oluşturarak önemli bir paya sahip.
İhracatta Öne Çıkan Bölgeler
Ege Serbest Bölgesi, 2026 yılının ilk dokuz ayında yaptığı ihracat miktarıyla dikkat çekiyor. Bu bölge, 159,2 milyon dolarlık bir artışla toplamda 2 miliyar 542 milyon dolara ulaşarak Türkiye’deki serbest bölgelerin toplam ihracatının yüzde 25,8’ini elinde bulundurmaktadır. Aynı zamanda, Bursa Serbest Bölgesi'nde ihracat, yüzde 30,7 oranında bir artış göstererek 1 milyar 563 milyon dolara çıkmış bulunuyor. Adana-Yumurtalık Serbest Bölgesi de yüzde 23,4 artışla 425 milyon dolara ulaşarak önemli bir büyüme kaydetti. Diğer bölgelerde de benzer şekilde yüzde 10'un üzerindeki artışlar gözlemleniyor.
Serbest Bölgelerin Ticaret Hacmi
Ege Serbest Bölgesi, Türkiye ve uluslararası pazarlarda gerçekleştirdiği ticaretle 4,81 milyar dolarlık bir hacme ulaşmış durumda. Bu miktar, toplam serbest bölge ticaret hacminin yüzde 22’sini oluşturuyor. Adana-Yumurtalık, Avrupa, Batı Anadolu ve Gaziantep serbest bölgeleri de ticaret yönünde artış yaşadı. Ticaret Bakanlığı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın “Türkiye Yüzyılı” vizyonu kapsamında, serbest bölgelerin teknoloji odaklı ve yüksek katma değerli üretim gerçekleştiren stratejik ihracat merkezlerine dönüşmesi hedefi doğrultusunda çalışmalar yürütüleceğini duyurdu.
